Σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε να παραπέμψει την Ελλάδα στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, επειδή δεν μετέφερε ορθά στο εθνικό της δίκαιο την οδηγία για τον έλεγχο αναλογικότητας [οδηγία (ΕΕ) 2018/958].
 

Η εν λόγω οδηγία διέπει τον έλεγχο αναλογικότητας των νέων ή τροποποιημένων κανόνων που περιορίζουν την πρόσβαση σε νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα ή την άσκησή τους. Τα κράτη μέλη υποχρεούνται να διασφαλίζουν ότι κάθε εθνική νομοθετική κατοχύρωση επαγγελμάτων επιδιώκει θεμιτούς στόχους δημόσιου συμφέροντος και είναι αναγκαία και ισορροπημένη. Η ύπαρξη σαφούς και κοινού πλαισίου για τη συστηματική αξιολόγηση της νομοθετικής κατοχύρωσης των επαγγελμάτων πριν από την έγκριση ή την τροποποίηση νομοθεσίας είναι ζωτικής σημασίας για την πρόληψη αδικαιολόγητων φραγμών στην ενιαία αγορά. Επιπλέον, διευκολύνει την πρόσβαση σε νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα, σύμφωνα με τους στόχους που περιγράφονται στην ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «30 χρόνια ενιαίας αγοράς».
 

Σύμφωνα με την Επιτροπή, η Ελλάδα δεν διασφάλισε ότι όλα τα μέτρα που καλύπτονται από την οδηγία, ιδίως εκείνα που αποτελούν πρωτοβουλία επαγγελματικών ενώσεων, κοινοβουλευτικές πρωτοβουλίες ή κοινοβουλευτικές τροπολογίες, υποβάλλονται σε εκ των προτέρων αξιολόγηση της αναλογικότητας. Επιπλέον, η Ελλάδα δεν διασφαλίζει τη συνεχή παρακολούθηση των θεσπισμένων κανόνων, καθώς οι ελληνικές αρχές δεν έχουν μεταφέρει με επαρκή σαφήνεια το κριτήριο του συστηματικού ή τακτικού ελέγχου της αναλογικότητας κατά την πάροδο του χρόνου.
 

Η Επιτροπή κίνησε την εν λόγω διαδικασία επί παραβάσει στο πλαίσιο ευρύτερης δράσης επιβολής της νομοθεσίας κατά των κρατών μελών που δεν μετέφεραν ορθά στο εθνικό τους δίκαιο την οδηγία για τον έλεγχο αναλογικότητας. Τον Δεκέμβριο του 2021 η Επιτροπή απέστειλε προειδοποιητική επιστολή στην Ελλάδα, την οποία ακολούθησε συμπληρωματική προειδοποιητική επιστολή τον Φεβρουάριο του 2023 και αιτιολογημένη γνώμη τον Οκτώβριο του 2023. Παρά τον συνεχιζόμενο διάλογο με τις ελληνικές αρχές, τα ζητήματα δεν έχουν ακόμη αντιμετωπιστεί πλήρως, με αποτέλεσμα η Επιτροπή να αποφασίσει να παραπέμψει την Ελλάδα στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
 

Ιστορικό

Η οδηγία για τον έλεγχο αναλογικότητας [οδηγία (ΕΕ) 2018/958] είναι μία από τις τέσσερις πρωτοβουλίες που προτάθηκαν στο πλαίσιο της δέσμης μέτρων του 2017 για τις υπηρεσίες. Εγκρίθηκε τον Ιούνιο του 2018 και θα έπρεπε να είχε εφαρμοστεί από τα κράτη μέλη έως τις 30 Ιουλίου 2020. Στόχος της οδηγίας για τον έλεγχο αναλογικότητας είναι να συμβάλει στην καλύτερη εκ των προτέρων αξιολόγηση των περιοριστικών ρυθμίσεων των επαγγελμάτων, σύμφωνα με τον πυλώνα πρόληψης του σχεδίου δράσης για την επιβολή.
 

Σύμφωνα με την οδηγία για τον έλεγχο αναλογικότητας, τα κράτη μέλη πρέπει να διενεργούν αξιολόγηση της αναλογικότητας πριν από τη θέσπιση νέας νομοθετικής κατοχύρωσης επαγγελμάτων. Η οδηγία παρέχει κατάλογο κριτηρίων τα οποία τα κράτη μέλη υποχρεούνται να λαμβάνουν υπόψη για την αξιολόγηση αυτή. Επιπλέον, η οδηγία συμβάλλει στη διαφάνεια της διαδικασίας θέσπισης κανόνων, απαιτώντας οι σχετικές αξιολογήσεις να δημοσιοποιούνται και υποχρεώνοντας τα κράτη μέλη να ενημερώνουν δεόντως και να εμπλέκουν όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. Επιπλέον, τα κράτη μέλη πρέπει να συνεχίσουν να παρακολουθούν την αναλογικότητα αυτών των νέων ή τροποποιημένων διατάξεων μετά τη θέσπισή τους και να εξετάζουν τυχόν σχετικές εξελίξεις, όπως η τεχνολογική καινοτομία.
 

Η οδηγία (ΕΕ) 2018/958 εφαρμόζεται σε όλες τις νομοθετικές, κανονιστικές ή διοικητικές διατάξεις που περιορίζουν την πρόσβαση σε νομοθετικά κατοχυρωμένο επάγγελμα ή την άσκησή του ή έναν από τους τρόπους άσκησής του.
 

Για περισσότερες πληροφορίες

Οδηγία για τον έλεγχο αναλογικότητας [οδηγία (ΕΕ) 2018/958]
Ενωσιακή διαδικασία επί παραβάσει
Βάση αποφάσεων για παραβάσεις
Σύνδεσμος προς τη δέσμη παραβάσεων του Μαΐου 2024 
Διαδικασία επί παραβάσει κατά της Ελλάδας [INFR (2021) 2200]